ဦးသိန္းစိန္အစိုးရက ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္း စစ္ဆင္ေ၇း ရပ္ဆိုင္းမည့္ ထုတ္ျပန္ခ်က္အေပၚသံုးသပ္ခ်က္
၂၀၁၃ ခုနွစ္ ဇန္န၀ါရီလ ၁၉ ရက္ နံက္ေျခာက္နာရီမွ စတင္ျပီး နယ္ေျမရွင္းလင္းစစ္ဆင္ေရးမ်ားကို ရပ္ဆိုင္းမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ဦးသိန္းစိန္အစိုးရ၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္နွင့္ စပ္လွ်ဥ္း၍ ေအာက္ပါ အတုိင္း သံုးသပ္ပါသည္။
(၁) စစ္အစိုးရ၏ တပ္မ်ားသည္ ေကအိုင္ေအ တပ္မ်ားအား ၾကီးၾကီးမားမား စတင္ထိုးစစ္ဆင္သည့္ ၂၀၁၂ ခုနွစ္ ဒီဇဘၤာလ (၁၄) ရက္ေန႔မွစ၍ ၂၀၁၃ခုနွစ္ ဇန္န၀ါရီလ (၁၈) ရက္ေန႔အထိ ရက္ေပါင္း ၃၃ ရက္မွ်တြင္ က်ဆံုး၊ ဒဏ္ ရာရ၊ ထိခိုက္ ဘ၀နစ္နာ ပ်က္စီးသြားၾကရေသာ ရဲေဘာ္မ်ား၏ အေရအတြက္မွာ ေထာင္ဂဏန္း ခ်ီမွ် ရွိသည္ဟု သိရသည္။ တိုက္ ေလယဥ္ မ်ား၊ စစ္ရဟတ္ယဥ္မ်ား၊ ၁၂၀ နွင့္ ၁၀၅ မီလီမီတာအေျမွာက္ၾကီးမ်ား ကိုပါ အသံုးျပဳ၍ ျပည္ တြင္းစစ္သမိုင္း၌ အခ်ိန္တိုအတြင္းအျပင္းထန္ဆံုုး တိုက္ခိုက္ခဲ့ရသျဖင့္ ခန္႔မွန္းတြက္ခ်က္မႈမ်ားအရ အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္းတရာေက်ာ္မွ် ကုန္က်ခဲ့ရသည္။ ရရွိသည့္ အက်ိဳးအျမတ္မွာ ပထ၀ီအရ ပြိဳင့္(၇၇၁) အပါအ၀င္ လဂ်ား ယန္ တ၀ိုက္ရွိ ေတာင္ကုန္း အခ်ိဳ႕မွ်သာ ျဖစ္သည္။
(၂) အဆမတန္ၾကီးမားလွေသာ စစ္လက္နက္အင္အားနွင့္ လူအင္အားမ်ားကို အသံုးျပဳ၍တုိက္ခိုက္ခဲ့ ေသာ္လည္း ေကအိုင္အို၊ ေကအိုင္အို တခုလံုး ကိုအျပဳတ္တိုက္နိုင္ရန္ေ၀းစြ၊ ကခ်င္ျပည္နယ္ ေဒသၾကီးတခုလံုးကို လံုး၀ ခ်ဳဳပ္ကိုင္နိုင္ရန္ အိပ္မက္၍ပင္မရ၊ ပထ၀ီ နယ္ေျမ အခ်ိဳ႕မွ်ကို သာ တိုးခ်ဲ႕သိမ္းပိုက္ထိမ္းခ်ဳပ္နိုင္ေၾကာင္း ထင္ရွား သည္။ စစ္ေရးသေဘာသက္သက္အရ ၾကည့္လွ်င္ပင္ စစ္အစိုးရအတြက္ အရွံဳး အျမတ္ လံုး၀ပင္ မကာ မိေသာ စစ္ပြဲျဖစ္သည္။ အရွံဳးၾကီးရွံဳးခဲ့ေသာ စစ္ပြဲျဖစ္ သည္။ တျပည္လံုးလူထုၾကီးတရပ္လံုးအတြက္ ပညာေရး၊ က်မၼာေရးအတြက္သံုးရမည့္ ေငြမ်ား အလဟသ ျဖစ္ခဲ့ရသည္။ မေသသင့္ေသာေအာက္ေျခတပ္မေတာ္သားမ်ား၊ ေပးသည့္ အမိန္႕အတိုင္း နာခံ တိုက္ပြဲ၀င္ေပးခဲ့ရသည့္တပ္မေတာ္သားမ်ား မလိုအပ္ဘဲ ဘ၀နစ္နာပ်က္စီးဆံုးရွံဳးခဲ့ ရသည္။ ယင္းအတြက္ သမတဦးသိန္းစိန္ နွင့္ ကာခ်ဳပ္ မင္းေအာင္လႈိင္တို႔ ထိပ္ဆံုးတြင္ တာ၀န္ရွိသည္။ ၄င္းတို႔အေနျဖင့္ လူထုအက်ိဳးစီးပြားကို ေထာက္ထားလွ်က္ျပည္တြင္းျငိမ္းခ်မ္းေရးကို မည္သို႕တည္ေဆာက္သင့္ေၾကာင္း ျပန္လည္သံုးသပ္သင့္ျပီျဖစ္သည္။
(၃) အစိုးရ၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္ တခုလံုးကို ျခံဳၾကည့္လွ်င္ ေအာက္ပါအတိုင္း သံုးသပ္မိသည္။
(က) စစ္ေရးနွင့္စပ္လွ်ဥ္း၍ ျဖစ္သမွ်ကိစၥအားလံုးကို ေကအိုင္အို၊ ေကအိုင္ေအ အေပၚသို႔ အျပစ္ပံုခ်ထားသည္။ သူခိုးက လူဟစ္သလို ျဖစ္ေနသည္။ ပင္လံုစာခ်ဳပ္မတိုင္ခင္က သူ႕ဖာသာ လြတ္လပ္စြာ ရပ္တည္ခဲ့ ေသာ ကခ်င္ျပည္၊ ပင္လံုစာခ်ဳပ္အရ ကိုုယ္ပို္င္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ ရွိေသာကခ်င္ျပည္ကို ကခ်င္လူထုသေဘာ ဆႏၵနွင့္ ဆန္႔က်င္ကာ အတင္း၀င္ေရာက္က်ဴးေက်ာ္တိုက္ခိုက္ေနပါလွ်က္ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုခုခံကာ ကြယ္သည္ ဟုအေၾကာင္းျပျခင္း မွာ အဓိပၸါယ္မရွိ။ ဥပေဒအရ တရားမ၀င္။
(ခ) အပုဒ္ (ရ) တြင္ ေဖၚျပထားေသာ “ေနာင္ေတြ႔ဆံု ေဆြးေႏြးမႈမ်ားတြင္KIO/KIA လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔မွ တပ္ ပိုင္းဆိုင္ရာမ်ားကို အဆုံးအျဖတ္ေပးႏိုင္ သည့္ပုဂၢိဳလ္မ်ားက တပ္မေတာ္ႏွင့္ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြး ညိႇႏိႈင္းရန္ လိုအပ္သည္။” ဟုေဖၚျပထားျခင္းမွာ ျခိမ္းေျခာက္သည့္ သေဘာေဆာင္သည္။ လြတ္လပ္ေသာ အဖြဲ႔ အစည္းျဖစ္သည့္ ေကအိုင္အို ၏ အဖြဲ႕အစည္းအတြင္း ဆံုးျဖတ္ပိုင္ခြင့္ကို ၀င္ေရာက္ လႊမ္းမိုးရာေရာက္သည္။ သမိုင္းေၾကာင္းအရၾကည့္လွ်င္ ကခ်င္လူထု မ်ား၏သဘာ၀သည္ ျခိမ္းေျခာက္၊ အနိုင္က်င့္မႈမ်ားကို မၾကိဳက္လက္မခံၾက၊ ယခုလက္ေတြ႕တိုက္ပြဲ၀င္ရာတြင္လည္း ရြတ္ရြတ္ခြ်န္ခြ်န္ ျပန္လည္ခုခံၾကသည္ကို ယေန႕ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ ေခါင္းေဆာင္မ်ားနားလည္သင့္၊ တန္ဘိုးထား သင့္ သည္။ ျပည္ေထာင္စုတည္ေဆာက္မႈကို ျခိမ္းေျခာက္ အၾကပ္ကိုင္သည့္နည္းျဖင့္ မခ်ဥ္းကပ္သင့္။
(၄) ေကအိုင္အိုက ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု ကို အေျခခံသည့္ နိုင္ငံေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားလုပ္ေဆာင္ရန္ နိုင္ငံေရးအရ ေတာင္းဆို သည္႕ အေပၚ မတန္တဆၾကီးမားလွ ေသာစစ္အင္အားကို အသံုးျပဳ၍ စစ္အစိုးရက စစ္ဆင္ႏႊဲခဲ႕ျခင္း ျဖစ္ သည္။ ဤသည္မွာ မတရားေသာ စစ္ျဖစ္သည္။ မတရားေသာ စစ္ကို ဆန္႕က်င္သည့္ လူထုလႈပ္ရွားမႈမ်ားျပည္တြင္း မွာေရာ နိုင္ငံတကာမွာပါ ေပၚလာခဲ့သည္။ စစ္ေလယာဥ္မ်ားသံုး၍တိုက္ခိုက္ျခင္း၊ အေျမွာက္ၾကီးမ်ား ႏွင့္ ပစ္သျဖင့္အရပ္သားလူထု မ်ား ေသဆံုးဒဏ္ရာရျခင္း မ်ား ျဖစ္ေပၚလာေသာ အခါ နိုင္ငံတကာဖိအားမ်ားက်ေရာက္လာခဲ့သည္။ ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္မေတာ္သားမ်ားက ၾကံ႔ၾကံ႔ခံခုခံတိုက္ပြဲ၀င္၊ စစ္အစိုးရဘက္မွ အဆံုးအရွံဳးမ်ားမ်ားျပား၊ အစိုးရ၏ ထိုးစစ္ကိုဆန္႔က်င္သည့္ လူထု လႈပ္ရွားမႈမ်ားတစတစ အားေကာင္းလာ၊ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး လုပ္ထားခဲ႕ၾကသည့္ အျခားတိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔အစည္းမ်ားကလည္း ကန္႔ကြက္လာ၊ နိုင္ငံတကာဖိအားမ်ား လည္း သက္ေရာက္လာ၊ သူ႔နယ္ေျမအတြင္း လက္နက္ၾကီးမ်ား က်ေရာက္ျခင္းေၾကာင့္ တရုတ္အစိုးရ၏ ဖိအားလည္း က်ေရာက္လာ၊စသည္တို႔ေပါင္းဆံုသြားျခင္းေၾကာင့္ ထိုးစစ္ရပ္ရန္ ဆံုးျဖတ္လိုက္ျခင္းဟု သံုးသပ္သည္။
(၄) ေကအိုင္အိုက ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု ကို အေျခခံသည့္ နိုင္ငံေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားလုပ္ေဆာင္ရန္ နိုင္ငံေရးအရ ေတာင္းဆို သည္႕ အေပၚ မတန္တဆၾကီးမားလွ ေသာစစ္အင္အားကို အသံုးျပဳ၍ စစ္အစိုးရက စစ္ဆင္ႏႊဲခဲ႕ျခင္း ျဖစ္ သည္။ ဤသည္မွာ မတရားေသာ စစ္ျဖစ္သည္။ မတရားေသာ စစ္ကို ဆန္႕က်င္သည့္ လူထုလႈပ္ရွားမႈမ်ားျပည္တြင္း မွာေရာ နိုင္ငံတကာမွာပါ ေပၚလာခဲ့သည္။ စစ္ေလယာဥ္မ်ားသံုး၍တိုက္ခိုက္ျခင္း၊ အေျမွာက္ၾကီးမ်ား ႏွင့္ ပစ္သျဖင့္အရပ္သားလူထု မ်ား ေသဆံုးဒဏ္ရာရျခင္း မ်ား ျဖစ္ေပၚလာေသာ အခါ နိုင္ငံတကာဖိအားမ်ားက်ေရာက္လာခဲ့သည္။ ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္မေတာ္သားမ်ားက ၾကံ႔ၾကံ႔ခံခုခံတိုက္ပြဲ၀င္၊ စစ္အစိုးရဘက္မွ အဆံုးအရွံဳးမ်ားမ်ားျပား၊ အစိုးရ၏ ထိုးစစ္ကိုဆန္႔က်င္သည့္ လူထု လႈပ္ရွားမႈမ်ားတစတစ အားေကာင္းလာ၊ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး လုပ္ထားခဲ႕ၾကသည့္ အျခားတိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔အစည္းမ်ားကလည္း ကန္႔ကြက္လာ၊ နိုင္ငံတကာဖိအားမ်ား လည္း သက္ေရာက္လာ၊ သူ႔နယ္ေျမအတြင္း လက္နက္ၾကီးမ်ား က်ေရာက္ျခင္းေၾကာင့္ တရုတ္အစိုးရ၏ ဖိအားလည္း က်ေရာက္လာ၊စသည္တို႔ေပါင္းဆံုသြားျခင္းေၾကာင့္ ထိုးစစ္ရပ္ရန္ ဆံုးျဖတ္လိုက္ျခင္းဟု သံုးသပ္သည္။
(၅) မည္သို႔ပင္ျဖစ္ေစ၊ ၂၀၁၃ ခုနွစ္ ဇန္န၀ါရီလ ၁၉ ရက္ နံက္ေျခာက္နာရီမွစတင္ျပီး နယ္ေျမရွင္းလင္း စစ္ဆင္ေရးမ်ားကို ရပ္ဆိုင္းလိုက္ျခင္းမွာမူအျပဳသေဘာဘက္ကိုဦးတည္ေစနိုင္မည့္ ေျခလွမ္းဟု မွတ္ယူနုိင္ပါမည္။ တကယ္တန္းအျပဳသေဘာဘက္ကို ဦးတည္ မတည္ ဆိုသည္မွာ ဦးသိန္းစိန္ ဆက္လွမ္းမည့္ နိုင္ငံေရးေျခလွမ္းနွင့္ ဆိုင္ပါမည္။ ဘာမွန္း မသိေသာ နုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲ ဟူသည္မ်ားျဖင့္ နွစ္ေပါင္းေျမာက္မ်ားစြာ အခ်ိန္ဆြဲထားသည့္အခ်ိန္တြင္ စစ္အစိုးရက ၂၀၀၈ဖြဲ႕စည္းပံု ကို ဆက္လက္ အသက္သြင္း ခိုင္မာေအာင္ လုပ္သြားနိုင္မည့္ အေနအထားကိုေကအုိင္အိုက စိုးရိမ္ပံု ရသည္။
(၆) ျပည္တြင္းျငိမ္းခ်မ္းေရးကို စစ္မွန္စြာတည္ေဆာက္လိုပါကဦးသိန္းစိန္အစိုး၇အေနျဖင့္ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ခြင့္ ၇ေစမည့္နိုင္ငံေရး လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား လုပ္ေဆာင္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း အတိအလင္းေၾကျငာလွ်က္နိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲမ်ား တက္ေရာက္လာရန္ ဖိတ္ေခၚသင့္သည္၊ ေကအိုင္အိုကတင္သြင္းလာမည့္ နိုင္ငံေရး ေတာင္း ဆိုခ်က္မ်ားကို လက္ခံစဥ္းစားသင့္သည္ ဟု သံုးသပ္သည္။
(ရ) အဓိက အားျဖင့္ စစ္ေဘးဒုကၡသည္မ်ား၏ ဘ၀ကို ထိထိေရာက္ေရာက္ျပန္လည္ ကုစားေပးရန္ျဖစ္သည္။ ၁၉၉၄ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရးကို စတင္ခ်ိဳးေဖါက္တိုက္ခိုက္သူမွာ အစိုးရဘက္မွ ျဖစ္သည္။ အစိုးရတပ္မ်ားက မီးတင္ရွိဳ႕ခဲ့ သျဖင့္မီးေလာင္ပ်က္စီး ဆံုးရွံုးသြားခဲ့ သည့္ လူထု၏ ေနအိမ္မ်ားကိုျပန္လည္ေဆာက္လုပ္ေပးရန္၊ ဆံုးရွံဳးသြားခဲ့သည့္ ပစၥည္းမ်ားအတြက္ေလ်ာ္ေၾကးေပး၇န္၊ ေနအိမ္မ်ား၊ ေဆးေပးခန္းမ်ား၊ ဘုရားရွိခိုးေက်ာင္းမ်ား အားမီးရွိဳ႕ဖ်က္ဆီးျခင္း မွာ စစ္ရာဇ၀တ္မႈ က်ဴးလြန္ရာေရာက္သျဖင့္ျပစ္မႈက်ဴးလြန္ခဲ့သူမ်ားကို ေဖၚထုတ္ျပီး အရပ္ဘက္ဆိုင္ရာ တရားရံုးတြင္ ရံုးတင္တရားစြဲဆို အျပစ္ေပးရန္ လိုအပ္သည္။
(၈) အစိုးရ ဆိုလွ်င္ လူထု၏ လံုျခံဳမႈကို တာ၀န္ယူရျမဲျဖစ္သည္။ ဤသည္မွာတကမာၻလံုးရွိ အစိုးရအားလံုး မည္သည့္ အစိုးရမွ် မျငင္းနိင္ေသာအနိမ့္ဆံုးတာ၀န္ျဖစ္သည္။ ဇန္န၀ါရီလ (၁၄) ရက္ေန႕တြင္ လိုင္ဇာျမိဳ႕ေပၚသို႔ လက္နက္ၾကီး မ်ား က် ေရာက္ျပီး အရပ္သားလူထုမ်ား ေသေၾကဒဏ္ရာရခဲ႕ႀကသည္။ ယင္းအတြက္ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရတြင္ လံုး၀ တာ၀န္ရွိသည္။ ၄င္းတို႔စစ္တပ္မွ ပစ္ျခင္း မဟုတ္ဟု ဘူးကြယ္ရံုမွ်နွင့္ မလံုေလာက္။ အျခားမည္သည့္ အဖြဲ႕အစည္းက ပစ္ေၾကာင္းလည္းအစိုးရက မေဖၚထုတ္နိုင္။ စစ္ေလယာဥ္ျဖင့္ ထိုးစစ္ဆင္တိုက္ခိုက္ခဲ့ပါလွ်က္ရိကၡာပို႔တာပါ ျငင္းခဲ့ျပီး ေနာက္ပိုင္းက်မွ ထိုးစစ္ဆင္တိုက္ခိုက္တာပါ ဟူ၍အစိုးရက ေျဗာင္လိမ္ခဲ့သည့္ သာဓက ရွိသည္။ လက္နက္ၾကီးမ်ား ျဖင့္ ပစ္ခတ္သည္မွာအစိုးရတပ္မွ လြဲ၍ အျခားမရွိ။ ေသဆံုးသြားခဲ့သူ လူတဦးလွ်င္ အနည္းဆံုး အေမရိကန္ ေဒၚလာေငြ တသိန္းထက္ မနည္းေသာ ေလ်ာ္ေၾကးေငြ ေပးအပ္ရန္ အစိုးရတြင္ တာ၀န္ရွိသည္။
(၉) ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္း ေကအိုင္ေအ ထိမ္းခ်ဳပ္ထားရာေနရာမ်ားတြင္ေရာက္ရွိခုိလံႈေနၾကေသာ စစ္ေဘး ဒုကၡ သည္ ဦးေရမွာ ခုနွစ္ေသာင္းေက်ာ္မွ် ရွိသည္ဟုသိရသည္။ ကုလသမဂၢ အပါအ၀င္ နုိင္ငံတကာ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား က ၄င္းတို႔အတြက္ ရိကၡာေဆး၀ါးမ်ား၊ အျခားလိုအပ္ေသာ လူမႈေရး အကူအညီမ်ား ေပးအပ္ရန္ၾကိဳးပမ္းသည္ကို ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရက လူသားခ်င္း စာနာစိတ္ကင္းမဲ့စြာ ပိတ္ဆို႔ထားခဲ့သည္။ ဤသည္မွာ ျမန္မာနိုင္ငံက လက္မွတ္ေရး ထိုးအတည္ျပဳထားေသာ ၁၉၄၉ ခုနွစ္ ဂ်ီနီဗာကြန္ဗင္းရွင္း (Geneva Convention relative to the Protection of Civilian Persons in Time of War) ပုဒ္မ ၂၃ ကို ခ်ိဳးေဖါက္၍ နိုင္ငံတကာ ျပစ္မႈၾကီးက်ဴးလြန္ျခင္း ျဖစ္သည္။ နိုင္ငံတကာ ျပစ္မႈ ဆိုင္ရာ တရားရံုး ေရာမဥပေဒ (RomeStatue of the International Criminal Court) ၏ ပုဒ္မ (၈) စစ္ရာဇ၀တ္မႈ ဆိုင္ရာျပဌာန္းခ်က္ ပုဒ္မခြဲ (၂) အပုဒ္ (၂၅) ကို ခ်ိဳးေဖါက္က်ဴးလြန္၇ာေရာက္သည္။ကခ်င္ျပည္နယ္ တခုလံုးအတြင္းရွိ စစ္ေဘး ဒုကၡသည္မ်ား အားလံုးအား ေပးအပ္မည့္ လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားသည့္ အကူအညီ မွန္သမွ် ခ်က္ျခင္း ရရွိၾကေစရန္ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရက အျမန္ဆံုး ေဆာင္ရြက္ရန္ ေတာင္းဆိုသည္။
ေအာင္ထူး (ေရွ႕ေန) (မဟာ၀ိဇၨာ၊ လူ႔အခြင့္အေရး)
