“အာနာ႐ူးႀကီး မႉးႀကီး သန္းေ႐ႊ” ကဗ်ာ ေရးသားခဲ့သူ ဆုရရွိ
သန္းထိုက္ဦး
စစ္အစိုးရ ေခါင္းေဆာင္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး သန္းေ႐ႊကုိ “အာနာ႐ူးႀကီး” ဟု ေ၀ဖန္ေရး သားခဲ့ေသာ ကဗ်ာဆရာ ေစာေ၀အား အေမရိကန္ႏိုင္ငံ အေျခစိုက္ လူ႔အခြင့္အေရး ေစာင့္ၾကည့္ ေလ့လာေရး အဖြဲ႔ (Human Rights Watch) က Hellman/Mammett Award ဆုခ်ီးျမႇင့္လိုက္သည္။
ကဗ်ာဆရာ ေစာေ၀
ယခုႏွစ္အတြက္ Hellman/Mammett Award ခ်ီးျမႇင့္ခဲ့သူ ၃၇ ဦးထဲတြင္ ျမန္မာႏိုုင္ငံသား ကဗ်ာဆရာေစာေ၀ လည္း ခ်ီးျမႇင့္ခံခဲ့ရျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုဆုကို ကမၻာအရပ္ရပ္တြင္ ႏုိင္ငံေရးအရ ပစ္မွတ္ထား ဖိႏွိပ္ခံေနရေသာ စာေရးဆရာမ်ားအတြက္ HRW အဖဲြ႔ႀကီးက ႏွစ္စဥ္ ခ်ီးျမွင့္ျခင္းျဖစ္သည္။
HRW အဖဲြ႔၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္ထဲတြင္ ဆုေပးအပ္သည့္ ေကာ္မတီ တာ၀န္ရိွသူ Marcia Allina က“Hellman/ Hammett ဆုက အမ်ား ျပည္သူနဲ႔ သက္ဆုိင္တ့ဲ မူ၀ါဒေတြ၊ အာဏာပုိင္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေ၀ဖန္တ့ဲ စာေရး ဆရာေတြကုိ ကူညီဖုိ႔ရည္ ရြယ္ပါတယ္”ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။
ထုိဆုသည္ အေမရိကန္ ျပဇာတ္ေရးဆရာမတဦးျဖစ္သူ Lillian Hellman ေၾကာင့္ ေပၚေပါက္လာျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
ယုံၾကည္ခ်က္ အျမင္မ်ားကုိ ေဖာ္ထုတ္ၿပီးေနာက္ ေငြေၾကးလုိအပ္ေနသည့္ စာေရးဆရာမ်ားကုိ ကူညီေရးအတြက္ သူ၏ ပုိင္ဆုိင္မႈမ်ားကုိ အသုံးျပဳရန္ ျပဇာတ္ေရးဆရာမ က ေသတမ္းစာ ေရးသား မွာၾကားခ့ဲသည္။ ဆုေပးသည့္ အစီအစဥ္ကုိ ၁၉၈၉ ခုႏွစ္တြင္ အစျပဳခ့ဲျခင္းျဖစ္သည္။
ကဗ်ာဆရာ ေစာေ၀၏ ဇနီး နန္းစန္းစန္းေအးက“ ဒီလို ေကာင္းတဲ့ ဆုေတြကိုေပးတဲ့ အတြက္ သူလည္း ၀မ္းသာ မွာပါ၊ က်မလည္း ၀မ္းသာပါတယ္”ဟု ဧရာ၀တီသို႔ ေျပာသည္။
ထို႔အျပင္ ယခုရက္ပုိင္းအတြင္း ကဗ်ာဆရာ ေစာေ၀ကုိ ေထာင္၀င္စာ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုခဲ့စဥ္ ၎က စစ္အစိုးရ ကလႊတ္ေပးခဲ့ေသာ လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္၌ မပါသည့္အတြက္ ၀မ္းမနည္းရန္ အားေပးစကား ေျပာၾကားခဲ့သည္ ဟု နန္းစန္းစန္းေအးက ဆိုသည္။
“လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္မွာ သူမပါတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ က်မကို ၀မ္းမနည္းဖို႔၊ စိတ္ဓာတ္ႀကံ့ခိုင္ဖို႔၊ သူ႔အေနနဲ႔ ေထာင္ထဲမွာ ေနသားက်ေနၿပီး ခံႏိုင္ေရ ရွိတဲ့အေၾကာင္း၊ သူက က်မကိုျပန္ၿပီး အားေပးလိုက္ပါတယ္”ဟုလည္း ၎က ေျပာသည္။
ကဗ်ာဆရာ ေစာေဝသည္ လြန္ခဲ့ေသာ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလ ဆန္းပုိင္း၌ ဗုိလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး သန္းေ႐ႊအား ေ၀ဖန္ ထားသည့္ “အာနာ႐ူးႀကီး မႉးႀကီး သန္းေ႐ႊ” စာသားမ်ားပါေသာ “ေဖေဖာ္၀ါရီ ဆယ့္ေလး”အမည္ရွိ ကဗ်ာတပုဒ္ ကုိ ေရးသား ခဲ့ေသာေၾကာင့္ ေထာင္ဒဏ္၂ ႏွစ္ ခ်မွတ္ခံခဲ့ရၿပီး မႏၱေလးတိုင္း ရမည္သင္းၿမိဳ႕ရွိ အက်ဥ္းေထာင္သို႔ ပုိ႔ေဆာင္ခံခဲ့ရသူ ျဖစ္သည္။
ကိုေစာေဝသည္ ျဖဴးမိတ္ေဆြမ်ားစာၾကည့္အသင္းအား ဦးေဆာင္သူမ်ားတြင္လည္း ပါဝင္ခဲ့ၿပီး ယင္းစာၾကည့္ အသင္း၏ ဆုေပးပြဲမ်ားကို ၆ ႏွစ္ ၇ ႏွစ္တိုင္္ ႏွစ္စဥ္က်င္းပရာတြင္ ပါဝင္ခဲ့သည္။
ထုိ႔အျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္း HIV ေရာဂါ ကူးစက္ခံရသည့္ မိဘမဲ့ကေလးငယ္မ်ားအတြက္ ရန္ပံုေငြရွာေဖြသည့္ အျဖဴေရာင္သက္တံကဗ်ာ ႐ြတ္ဆိုပြဲမ်ားကို ရန္ကုန္၊ မႏၲေလးၿမိဳ႕မ်ားတြင္ အာဏာပိုင္တို႔က တားဆီးပိတ္ပင္ေန သည့္ၾကားမွ စီစဥ္ႏိုင္ခဲ့သူ တဦးလည္း ျဖစ္သည္။
ဧရာ၀တီ
